आध्यात्म, लोकशाही न्यूज नेटवर्क:
26 सप्टेंबरपासून शारदीय नवरात्रीला सुरुवात होत आहे. नवरात्रीचे नऊ दिवस दुर्गा देवीच्या उपासनेसाठी सर्वोत्तम मानले जातात. या काळात माँ शैलपुत्रीपासून सिद्धिदात्री मातेपर्यंतची पूजा केली जाते. नवमीच्या दिवशी हवन आणि विसर्जनाने दुर्गा उत्सव संपतो. देवी भागवत पुराणानुसार, माँ दुर्गेची 51 शक्तीपीठे आहेत. नवरात्रीच्या काळात भारतात स्थापन झालेल्या शक्तीपीठांवर मातेच्या दर्शनासाठी भाविकांची वर्दळ असते. माँ दुर्गेच्या 9 शक्तीपीठांबद्दल आणि त्याच्याशी संबंधित पौराणिक कथा जाणून घेऊया.
शक्तीपीठाची कथा
माता शक्तीपीठाशी संबंधित कथेचे वर्णन पुराणातही आढळते. पौराणिक कथेनुसार भगवान शिवाने दक्ष प्रजापतीची कन्या सती हिच्या मृतदेहाने पृथ्वीवर तांडव सुरू केले. तेव्हा भगवान विष्णूंनी शिवाचा राग शांत करण्यासाठी सुदर्शन चक्राने सतीच्या मृत शरीराचे तुकडे केले. या क्रमाने जिथे जिथे सतीचे अवयव आणि अलंकार पडले तिथे ती जागा शक्तीपीठ या नावाने प्रसिद्ध झाली.
माँ दुर्गेची मुख्य 9 शक्तीपीठे
- कालीघाट मंदिर कोलकाता- चार बोटे पडली
- कोलापूर महालक्ष्मी मंदिर- त्रिनेत्र
- अंबाजी मंदिर गुजरात – हृदय
- नैना देवी मंदिर – डोळे
- कामाख्या देवी मंदिर – येथे गुप्तांग पडले
- हरसिद्धी माता मंदिर उज्जैन – येथे डावा हात आणि ओठ पडले होते
- ज्वाला देवी मंदिरात सतीची जीभ पडली
- कालीघाटात आईच्या डाव्या पायाचे बोट पडले होते.
- वाराणसी- विशालाक्षी उत्तर प्रदेशातील काशी येथील मणिकर्णिक घाटावर आईच्या कानातले रत्नजडित कुंडल पडले.
देवी पुराणात ५१ शक्तीपीठांचा उल्लेख आहे. दुसरीकडे, देवी भागवतमध्ये 108 शक्तीपीठे आणि देवी गीतेत 72 शक्तीपीठांचा उल्लेख आहे. याशिवाय तंत्र चुडामणीत ५२ शक्तीपीठांचा उल्लेख आहे. देवी पुराणानुसार 51 शक्तीपीठांपैकी काही परदेशातही स्थापित आहेत. भारतात 42 शक्तीपीठे आहेत आणि 5 देशांमध्ये 9 शक्तीपीठांची स्थापना झाली आहे.
