जंगलतोडीमुळे ब्राझीलचे हे शहर पृथ्वीने केले गिळंकृत !

आनंद गोरे

ब्राझीलमधील 73,000 लोकसंख्या असलेले शहर आपल्या पर्यावरणाशी लढत असताना पृथ्वीने गिळंकृत केले आहे.देशाच्या ईशान्येकडील बुरीटिकुपूला जंगलतोडीमुळे वाढलेल्या अस्तित्वाच्या समस्येचा सामना करावा लागत आहे.

70 मीटरपर्यंत खोल खड्डे आणि भूस्खलनामुळे शहर 30 ते 40 वर्षांत नष्ट होण्याची भीती आहे.आता 298 मीटरपेक्षा जास्त लांबीच्या 26 गल्ल्या आहेत, ज्या शहराच्या आणि आजूबाजूच्या अनेक वर्षांच्या जंगलतोड  आणि नैसर्गिक जगामध्ये ‘अनियोजित शहरी पसरल्या’मुळे तयार झाल्या आहेत.जंगल साफ केल्याने खालची माती कमकुवत होऊ शकते, ज्यामुळे मातीला जास्तीचे पाणी शोषून घेणे कठीण होते आणि त्यामुळे पृष्ठभागावरील पाणी एकाग्र होऊन जमीन नष्ट होते, ज्यामुळे कालांतराने मोठे खड्डे तयार होतात.

यावर्षी, अतिवृष्टीमुळे परिस्थिती अधिक विनाशकारी बनली आहे, अधिकाऱ्यांना ‘सार्वजनिक आपत्ती ‘ घोषित करणे भाग पडले आहे. 21 एप्रिल 2023 रोजी ब्राझीलमधील मारान्हाओ राज्याच्या बुरीटिकुपूमधील धूपांचे हवाई दृश्य. 26 खोल्या 300 मीटरपेक्षा जास्त लांब आहेत. हे खड्डे शहराच्या अगदी जवळ येताना दिसतात. गेल्या दशकात 50 हून अधिक घरे गिळंकृत झाली आहेत. टाऊन हॉलने 26 एप्रिल रोजी आणीबाणीची स्थिती घोषित केली कारण ते छिद्रांनी वेढलेल्या घरांसाठी उपाय शोधत होते अधिका-यांनी चेतावणी दिली की कॅनियन्स शहराचा विकास आणि धोका टाळण्यासाठी अधिक प्रतिबंधात्मक उपाय योजले पाहिजेत अधिका-यांनी चेतावणी दिली की कॅनियन्स शहराचा विकास आणि धोका टाळण्यासाठी अधिक प्रतिबंधात्मक उपाय योजले पाहिजेत 1994 मध्ये शहराची स्थापना झाल्यापासून शहरी नियोजनाच्या अभावामुळे मूळ समस्या वाढली आहे.

व्होकोरोकास या नावाने ओळखल्या जाणार्‍या छिद्रांच्या वाढीवर लक्ष ठेवण्यासाठी फक्त काही नागरी संरक्षण कर्मचारी आहेत आणि कुटुंबांना स्थलांतरित करण्याची योजना आखत आहेत. महापौर जोआओ कार्लोसने परिस्थितीचे वर्णन “जटिल” असे केले आणि ते म्हणाले की “मालमत्तेची ऑफसेट करणे, नवीन गृहनिर्माण संकुल बांधणे, सांडपाणी यांचा संबंध आहे.”

स्थानिक विद्यापीठातील छिद्रांच्या अभ्यासातील तज्ज्ञ ऑगस्टो कार्व्हालो कॅम्पोस यांनी 20 मिनिट्सला सांगितले की, ‘दोषयुक्त जलशुद्धीकरण प्रणालीसह अनियोजित शहरी पसरल्यामुळे’ मातीची धूप अधिक तीव्र झाली आहे. गेल्या 10 वर्षांत, तीन गल्ल्या आणि 50 हून अधिक घरे एकट्या एका नाल्याने व्यापली आहेत. गेल्या 20 वर्षात सात लोकांचा खड्ड्यांत पडून मृत्यू झाल्याची नोंद आहे.

या प्रदेशाला जंगलतोडीचाही मोठा फटका बसला आहे; 2000 आणि 2020 दरम्यान, बुरीटिकुपूला त्याच्या झाडाच्या आवरणामुळे 41% नुकसान झाले. 2002 ते 2021 दरम्यान, अर्ध्याहून अधिक आर्द्र प्राथमिक जंगल तोडण्यात आले आहे.ज्या कुटुंबांना त्यांची घरे सोडावी लागली आहेत त्यांना मदत करण्यासाठी अधिकाऱ्यांनी 687,000 R$ (£109,505) जारी केले. परंतु हवामानाचा नाश होण्याच्या प्रवृत्तीला रोखण्यासाठी फारसे कमी केले गेले आहे.2000 आणि 2020 च्या दरम्यान, बुरीटिकुपूला त्याच्या 41% वृक्षांच्या आवरणाचा तोटा झाला, जो समस्येला कारणीभूत ठरला.

मंगळवारी एका निवृत्त पोलीस अधिकाऱ्याला एका खंदकात पडल्याने फ्रॅक्चर झाले. साक्षीदारांच्या म्हणण्यानुसार, जोस रिबामार सिल्वेरा आणि त्यांची कार सुमारे 80 मीटर उंचीवरून खड्ड्यात पडली. पहाटे सिल्वेरा या खड्ड्यात पडल्या मात्र सायंकाळपर्यंत तिला वाचवता आले नाही. तुटलेला हात, त्याच्या डाव्या पायात उघड फ्रॅक्चर आणि इतर जखमांसह त्याला आणीबाणीच्या खोलीत नेण्यात आले आणि नंतर त्याला साओ लुईस येथील रुग्णालयात हलविण्यात आले.